ስነቀመማዊ ኣተሃናንጻ ፍረመለኮት ዓየ ኣብ ምዕቡል ቤት-ዕዮኣዊ ስነቀመም ንመዓላ ተደላዪ ይገብሮ፡ ብፍላይ ከኣ ኣብ ናብ ቀጻልነታዊ፡ ሂወት-ዝሰረቱ መተካእታታት ጽማራዊ ስነቀመማት ዝሳጋገሩ ዘለዉ ጽላታት። ብርኩት መጠን ቀመማት ናፍታቊኖን፡ ትራይተርፒኖይድ፡ ወ ሓቐቕቲማይ ታነናት ብዝፈላለ ዓቐን ኣብ ሱር፡ ልሕጺ፡ ኣቝጽልትን ፍረታትን ዓየ ተዘርጊሑ ይርከብ። እዞም ዝስዕቡ ገለ ካብ ዝተሰነዱ ዕዮኣዊ ስነቀመማዊ ረብሓታት ፍረመለኮት ዓየ ኢዮም።

ቀለም

ኣብ ክፍለኣካላት ዓየ ዝርከቡ ናፍቶላትን ቊኖናትን ዝተባህሉ ቀመማት ልዑል ኣድማዕነት ዘለዎም ተፈጥሮኣውያን ቀለማት ኣብ ምድላው የገልግሉ። ብትውፊት ልሕጺ ዓየ ንተንኮበት ቀይሕ ሕብሪ ንምልባስ ይጠቅም። ቤት-ዕዮኣዊ ረብሓ እዞም ተፈጥሮኣውያን ቀለማት ካብ ጽባቐ ዝሓልፍ ኢዩ። ብብርብር ዓየ ዝተፈወሱ ጨርቀመርቂ ሓያል ኣልትራቫዮሌት ጨረርታ ናይ ምዕጋት ዓቕሚ ኣለዎም (እቲ ዝለዓለ UPF 40+ ናይ ምዕጋት መጠን)።

ኣብ ያታዊ ምቕላም፡ ስጋ ፍረ ዓየ ምስ ብሓጺን ሃብታም ዝዀነ ጸብሪ ወይ ዝተፋልሐ ቁርጽራጽ ሓጺን ብምትሕውዋስ ድሙቝ ጸሊም ከምኡውን ደባን ቡናዊ ሕብርታት ንምፍጣር የኽእል። ሱራት ገረብ ዓየ ብተወሳኺ ብዙሕሳዕ ብመሰረት ዝኣትዎ “መቕለሚ” (ከም ኖራ ወይ ሓጺን ዝበሉ) ካብ ድሙቝ ቀይሕ ብሱልመሬት ክሳብ ሓቀኛ ጸሊም ዝበጽሕ ሕብሪ ዘለዎ ብርቱዕ ፈሳሲ ቀለም ንምፍጣር ይፍኽፈኹ።

ምልፋዕ ቆርበት

ካብ ልሕጽን ዘይበሰሉ ፍረታትን ናይ ፍረመለኮት ዓየ ዝተበርበሩ ሓቐቕቲማይ ታነናት ዝተባህሉ ቀመማት ኣብ ዘመናዊ “ሓምላይ” ስርዓታት ምልፋዕ ቆርበት ኣብ ጠቕሚ ይውዕሉ ኣለዉ።

ስነሂወታዊ መጣበቒታትን መታወኒ ካይላን

ብትውፊት ካብ ልሕጺ ፍረመለኮት ዓየ ዝርከብ መጥጊ ንዝነቕዐ ኣቕሑ መሬት ንምዕራይ የገልግል። እዚ ማለት ከኣ ከም ልዑል ሓይሊ ዘለዎ ተፈጥሮኣዊ መጣበቒ ኰይኑ ይዓምም። ዘመናዊ ስነቀመማዊ ግምገማ ከም ዘረድኦ፡ እዞም ባህርያት ካብ ስርበት ብዝሐፋልነት ታነናት ምስ ኣልደሃይድ ክገባበሩ ከለዉ ዝኽሰቱ ኢዮም። ንመዓላታት ዕዮኣዊ መጣበቒ ክደራጀዉ ዝኽእሉ ንባረዋዒ ዕንዲዳታት ድማ ይፈጥሩ።

ኣብ ልዕሊ፣ዚ፡ ፍረ ስጋ ዓየ ብያታ ከም በርኒቕ ወይ መተወኒ ካይላዊ ልዕለገጻት ኰይኑ የገልግል። በዚ ኸኣ ንንዋይ ካብ ጠልን ምብላይን ዝከላኸል ዝተወልወለ መኸምበቲ ይህብ።

ነዳዲዕንጸይቲ

ዕንጸይቲ ፍረመለኮት ዓየ ንምንዳድ ሓዊ ይጠቅም። ንምፍራይ ፋሓም እውን የገልግል።

መወከሲታት

Bein, E. and others (1996) Useful Trees and Shrubs in Eritrea: Identification, Propagation and Management for Agricultural and Pastoral Communities. Regional Soil Conservation Unit: Nairobi.

Bekele-Tesemma, Azene (2007) Useful Trees of Ethiopia: Identification, Propagation and Management in 17 Agroecological Zones. RELMA in ICRAF Project: Nairobi.

Ferret, Pierre Victor Adolphe et Galinier, Joseph Germain (1848) Voyage en Abyssinie dans les provinces du tigre, du samen et de L’amhara: Atlas. Paulin: Paris.

Plant Resources of Tropical Africa. Diospyros mespiliformis. Retrieved from https://prota.prota4u.org/protav8.asp?g=pe&p=Diospyros%20mespiliformis

PlantZAfrica. Diospyros mespiliformis. Retrieved from https://pza.sanbi.org/diospyros-mespiliformis

Plants of the World Online. Diospyros mespiliformis Hochst. ex A.DC. Kew Science. Retrieved from https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:322702-1

Kew Science – Plants of the World Online. Diospyros mespiliformis Hochst. ex A.DC. Retrieved from https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:322702-1#:~:text=Angola%2C%20Benin%2C%20Botswana%2C%20Burkina,Sudan%2C%20Tanzania%2C%20Uganda%2C%20Yemen

Useful Tropical Plants. Diospyros mespiliformis. Retrieved from https://tropical.theferns.info/viewtropical.php?id=Diospyros+mespiliformis

Tropical Plants Database, Ken Fern. tropical.theferns.info. 2025-09-30.

Diospyros mespiliformis Ebenaceae Hochst. ex A. DC., accessed April 28, 2026, https://apps.worldagroforestry.org/treedb/AFTPDFS/Diospyros_mespiliformis.PDF

Diospyros mespiliformis – Agroforestree Database, accessed April 28, 2026, https://apps.worldagroforestry.org/treedb2/speciesprofile.php?Spid=691

Diospyros mespiliformis (ebony diospiros) | CABI Compendium, accessed April 28, 2026, https://www.cabidigitallibrary.org/doi/full/10.1079/cabicompendium.19588

Cassingham, Darryl M. and Roentgen, Georg (2025) Investigation into the eco‐friendly, simultaneous tanning and reactive dyeing of leather. Review of Progress in Coloration and Related Topics 142(8). Accessed April 28, 2026, https://www.researchgate.net/publication/389897276_Investigation_into_the_eco-friendly_simultaneous_tanning_and_reactive_dyeing_of_leather

Maitera ON, Louis H, Oyebanji OO, Anumah AO (2018) Investigation of Tannin content in Diospyros mespiliformis Extract using Various Extraction Solvents. J Anal Pharm Res 7(1): 00200. DOI: 10.15406/japlr.2018.07.00200

Journal of American Leather Chemists Association (2025) Vegetable Tannins used in Leather Industry and Extraction Methods. Vol. 120, No. 02. Accessed April 27, 2026, https://journals.uc.edu/index.php/JALCA/article/view/8658

Mohamed, Ietidal and others (2009) Bioactive Natural Products from Two Sudanese Medicinal Plants Diospyros mespiliformis and Croton zambesicus. Records of Natural Products 3(4). Accessed April 28, 2026, https://www.researchgate.net/publication/26851464_Bioactive_Natural_Products_from_Two_Sudanese_Medicinal_Plants_Diospyros_mespiliformis_and_Croton_zambesicus

Trumpler – DyTan – a very modern leather-making process… Accessed April 28, 2026, https://www.trumpler.de/fileadmin/user_upload/content-images/pdf-files/TRUMPLER_Article_VERY_MODERN_WLD_24J25_01_2025.pdf

Asian Journal of Advanced Basic Sciences (2017) Brief Review on the Genus Diospyros: A Rich Source of Naphthoquinones. Vol. 5 No. 2, pp.34-53. Available at https://www.ajabs.org/articles/brief–review-on-the-genus-diospyrosa-rich-source-of–naphthoquinones.pdf

Phytochemical Screening of Aqueous, Ethanol and Methanol leaf Extracts of Diospyros mespiliformis, Quisqualis indica – IDOSR JOURNALS, accessed April 28, 2026, https://www.idosr.org/wp-content/uploads/2017/12/IDOSR-JAS23-59-67-2017-ON.pdf